Vervroegde WIA-aanvraag: zo krijg je eerder een IVA-uitkering

Kun je door je ziekte nu en in de toekomst niet meer werken? Dan doe je tussen week 3 en week 68 van je ziekte een vervroegde WIA-aanvraag via Mijn UWV. Je hebt een verklaring van je bedrijfsarts nodig. Heb je geen werkgever, dan bel je UWV voor overleg met de verzekeringsarts. Keurt UWV de aanvraag goed, dan gaat je IVA-uitkering 10 weken na je aanvraag in. De beslissing zelf kan langer duren. Laatst bijgewerkt: 24 oktober 2026.

Noemt je arts het een vervroegde IVA? Dat is hetzelfde: een IVA-uitkering vraag je aan met een vervroegde WIA-aanvraag. Je hoeft dan niet 2 jaar te wachten op de WIA.

Heb je een vast contract, dan blijf je in dienst. Je werkgever betaalt je loon door en trekt de IVA daarvan af. Een tijdelijk contract loopt op de einddatum gewoon af; daarna krijg je Ziektewet. Met een IVA hoef je niet meer te re-integreren. Een vervroegde aanvraag kun je maar 1 keer doen, dus overleg eerst goed met je bedrijfsarts of de verzekeringsarts.

Welke situatie past bij jou? In de tabel zie je wat er geldt en waar je verder leest.

Dit regel je nu

1. Bespreek met je bedrijfsarts of je nu en in de toekomst niet meer kunt werken. Zie de voorwaarden. Heb je geen werkgever, bel dan UWV voor overleg met de verzekeringsarts. Zie zonder werkgever.
2. Ben je in dienst, vraag de bedrijfsarts dan om de Verklaring Bedrijfsarts. Zonder die verklaring neemt UWV je aanvraag niet in behandeling.
3. Doe de aanvraag in Mijn UWV, uiterlijk in week 68 van je ziekte. Je logt in met DigiD. Zie de stappen.
4. Wacht de beslissing af. In de ontvangstbevestiging staat wanneer UWV verwacht te beslissen; hoor je na die datum niets, bel UWV. Keurt UWV je aanvraag goed, dan gaat de IVA 10 weken na je aanvraag in.
5. Lees de beslissingsbrief meteen. Ben je het oneens, dan maak je binnen 6 weken bezwaar.

Wanneer kun je vervroegd WIA aanvragen?

Een vervroegde aanvraag is bedoeld voor wie door ziekte niet of bijna niet meer kan werken. UWV toetst daarbij of je volledig en duurzaam arbeidsongeschikt bent. Dit zijn de voorwaarden voor een vervroegde aanvraag van een IVA-uitkering:

• Je kunt met werk hoogstens 20% verdienen van wat je verdiende voordat je ziek werd.
• Je situatie is medisch stabiel of wordt slechter.
• Het is binnen 68 weken ziekte duidelijk dat je nu en in de toekomst niet meer kunt werken.
• Je hebt een verklaring van je bedrijfsarts, of je hebt overlegd met de verzekeringsarts van UWV.
• Je hebt nog niet eerder een vervroegde aanvraag gedaan.

De weken tel je vanaf je eerste ziektedag. Waarom juist week 3 en week 68? In de Wet WIA duurt een verkorte wachttijd minstens 13 en hoogstens 78 weken. Hij eindigt niet eerder dan 10 weken na je aanvraag. Tel je 10 weken terug, dan kom je uit op week 3 en week 68.

Via de gewone route vraag je de WIA pas aan als je bijna 2 jaar ziek bent. Wil je weten hoe de IVA zich verhoudt tot de andere WIA-uitkering, lees dan het artikel over de WGA-uitkering.

Zo vraag je vervroegd WIA aan

Je vraagt de vervroegde WIA zelf aan. Je werkgever en je bedrijfsarts kunnen dat niet voor je doen. Dit zijn de stappen als je in dienst bent:

1. Maak een afspraak met je bedrijfsarts en bespreek je vooruitzichten.
2. Vraag om de Verklaring Bedrijfsarts. Daarin staat dat je nu en in de toekomst niet meer kunt werken. En dat de bedrijfsarts adviseert om vervroegd WIA aan te vragen.
3. Leg je eerste ziektedag, je opleidingen en cursussen en je rekeningnummer klaar. Die heb je nodig bij de aanvraag.
4. Log in op Mijn UWV met je DigiD en vul de WIA-aanvraag in. Lukt dat niet zelf, dan kan een familielid het doen met een machtiging via DigiD Machtigen. Die persoon heeft dan een eigen DigiD nodig.
5. Geef op de aanvraag aan wanneer de verklaring komt. Je uploadt hem zelf, stuurt hem op of laat hem door de bedrijfsarts sturen. Doe dat snel: UWV wil nagestuurde documenten bij een WIA-aanvraag digitaal binnen 5 werkdagen na de aanvraag, of per post binnen 1 werkdag.

Een re-integratieverslag is bij een vervroegde aanvraag niet nodig, anders dan bij de gewone aanvraag.

Weet je niet goed welke uitkering bij jouw situatie hoort? Het overzicht uitkering aanvragen zet de regelingen naast elkaar.

Zonder werkgever of in de Ziektewet

Heb je geen werkgever meer en krijg je een Ziektewet-uitkering? Dan regel je het zo:

1. Bel UWV Telefoon Werknemers op 088 898 92 94, op werkdagen tussen 8.00 en 17.00 uur. Houd je burgerservicenummer (bsn) bij de hand.
2. Zeg dat je met de verzekeringsarts wilt bespreken of een vervroegde WIA-aanvraag kan.
3. Geef dat overleg daarna aan op de WIA-aanvraag in Mijn UWV. Lukt het niet om het formulier online in te vullen, bel UWV dan.

Wat uiterlijk in week 68 binnen moet zijn, is de aanvraag zelf. Zit je al dicht bij week 68, bel UWV dan meteen. Heb je nog geen DigiD, vraag die dan direct aan: de brief met de activeringscode komt binnen 5 werkdagen. Een familielid met een eigen DigiD kan ook zelf een machtiging aanvragen via DigiD Machtigen. De code daarvoor komt per brief op jouw adres. Heb je zelf geen DigiD, dan kun je iemand ook machtigen via de DigiD-helpdesk.

Een Verklaring Bedrijfsarts heb je meestal niet nodig. Was je laatste werkgever eigenrisicodrager voor de Ziektewet? Dan moet je die verklaring wel meesturen. Weet je dat niet, vraag het dan als je belt, en vraag ook wie de verklaring dan geeft.

Je Ziektewet-uitkering stopt als je WIA-uitkering ingaat. De Ziektewet-uitkering is meestal 70% van je dagloon. De IVA is 75% van je WIA-maandloon. Rekenvoorbeeld bij een loon van € 2.600 bruto per maand:

• Dagloon: (€ 2.600 x 12 + 8% vakantiegeld) / 261 = € 33.696 / 261 = ± € 129,10.
• Ziektewet nu: 70% x € 129,10 x 21,75 = ± € 1.966 bruto per maand, inclusief vakantiegeld. Per maand krijg je ± € 1.820; de rest komt in mei.
• IVA straks: je WIA-maandloon is ± € 129,10 x 21,75 = ± € 2.808. De IVA is 75% daarvan: ± € 2.106 bruto per maand, inclusief vakantiegeld. Per maand krijg je ± € 1.950; de rest betaalt UWV in mei als vakantiegeld. De IVA loopt tot je AOW-leeftijd zolang je situatie niet verandert.
• Verschil: je gaat er ± € 130 bruto per maand op vooruit, omdat de IVA 75% is en de Ziektewet 70%.

Dit is een benadering. UWV rekent met je eigen loongegevens en verhoogt het dagloon mee met het minimumloon, dus jouw bedragen kunnen afwijken.

Van ziekmelding tot IVA: de tijdlijn

Zo verloopt een vervroegde aanvraag in de tijd, gerekend vanaf je eerste ziektedag:

1. Week 1 tot 3: je bent ziek gemeld. Aanvragen kan nog niet.
2. Week 3 tot en met 68: je kunt de vervroegde WIA aanvragen, met de verklaring van je bedrijfsarts of na overleg met de verzekeringsarts.
3. Na je aanvraag: UWV beslist. De wet noemt 8 weken. Voor WIA-beoordelingen werkt UWV sinds 1 januari 2026 tijdelijk met 16 weken; de verwachte datum staat in je ontvangstbevestiging.
4. 10 weken na je aanvraag: je IVA-uitkering gaat in. UWV betaalt op de vaste WIA-betaaldatums. Heb je een Ziektewet-uitkering, dan stopt die.
5. Mei: UWV betaalt het vakantiegeld uit. In september kan de tegemoetkoming arbeidsongeschikten erbij komen.
6. Tot week 104, met een vast contract: je blijft in dienst. Je werkgever betaalt je loon door en trekt de IVA eraf.
7. Na week 104: je werkgever mag je ontslaan. Daarvoor heeft hij een ontslagvergunning van UWV nodig, tenzij jullie samen een beëindigingsovereenkomst sluiten.

UWV haalt de termijn van 8 weken al langer niet, onder meer door meer aanvragen en een tekort aan verzekeringsartsen. Kan UWV niet op tijd beslissen, dan moet UWV je dat schriftelijk laten weten, met een nieuwe termijn. Hoor je niets na de datum in je ontvangstbevestiging, bel dan UWV.

Hoeveel krijg je: IVA en je loon in de eerste 2 jaar

De IVA is 75% van je WIA-maandloon. Dat maandloon staat bruto in je beslissingsbrief. UWV rekent het in 2 stappen uit:

• Je dagloon: wat je verdiende in het jaar voordat je ziek werd, plus het vakantiegeld dat je in dat jaar opbouwde, gedeeld door 261.
• Je WIA-maandloon: 21,75 keer dat dagloon.

Het dagloon is nooit hoger dan het maximumdagloon van € 309,91 (vanaf 1 juli 2026). De IVA is daardoor hoogstens € 5.055,41 bruto per maand, tenzij je een verhoging krijgt omdat je langdurig hulp of verzorging nodig hebt. Daarvan krijg je € 4.680,94 per maand. De overige € 374,47 per maand bouw je op als vakantiegeld, dat UWV in mei uitbetaalt.

Ben je in dienst, dan moet je werkgever je loon 2 jaar doorbetalen. De wet eist minstens 70% van je loon, tot het maximumdagloon. In het eerste ziektejaar is dat minstens het minimumloon: € 14,99 bruto per uur vanaf 1 juli 2026, voor 21 jaar en ouder. Je werkgever mag de IVA aftrekken van het loon dat hij moet doorbetalen.

Rekenvoorbeeld: je verdient € 3.000 bruto per maand voor 36 uur per week, en je cao geeft niet meer dan de wet. Je WIA-maandloon is dan ongeveer € 3.240, omdat UWV het vakantiegeld dat je opbouwt meetelt. De IVA is ± € 2.430 bruto: € 2.250 per maand en de rest in mei. Het minimumloon is dan ongeveer € 2.338 per maand (€ 14,99 x 36 uur x 52 weken / 12).

In het eerste jaar vult je werkgever aan tot het minimumloon. In het tweede jaar krijg je meer dan de wettelijke 70% (€ 2.100), omdat de IVA 75% is. Je werkgever hoeft dan niets aan te vullen. Geeft je cao 100%, dan houd je je volle loon tot de 2 jaar om zijn. Een voorbeeld bij zo’n cao: verdien je € 4.000, dan krijg je € 3.000 IVA per maand plus vakantiegeld in mei, en vult je werkgever € 1.000 aan.

Kijk in je cao of arbeidsovereenkomst welk percentage voor jou geldt, in het eerste en in het tweede ziektejaar.

Over het bedrag gaan nog loonheffingen af. Wat je netto krijgt, zie je op je betaalspecificatie in Mijn UWV en op je loonstrook. Krijg je loon en IVA tegelijk, laat de loonheffingskorting dan maar bij 1 van de 2 toepassen. Anders moet je achteraf waarschijnlijk belasting bijbetalen.

Zolang je werkgever je loon doorbetaalt, bouw je je wettelijke vakantiedagen op. Hoe je pensioenopbouw doorloopt, staat in de regeling van je pensioenfonds; vraag het daar na. Is je IVA laag, dan kun je misschien een toeslag van UWV krijgen.

Ontslag en transitievergoeding bij vervroegde IVA

Een vervroegde IVA verandert niets aan het opzegverbod. Je werkgever mag je in de eerste 2 jaar van je ziekte niet opzeggen. Uitzonderingen zijn onder meer opzegging in de proeftijd, ontslag op staande voet en het sluiten van het bedrijf.

Na 2 jaar mag opzeggen wel, met een ontslagvergunning van UWV. Zegt je werkgever toch op zonder vergunning en zonder jouw schriftelijke instemming, dan kun je de kantonrechter vragen de opzegging te vernietigen. Dat moet binnen 2 maanden na het einde van je contract.

Een beëindigingsovereenkomst kan alleen als jullie het allebei willen. Heb je er een getekend, dan kun je binnen 14 dagen zonder reden schriftelijk op je handtekening terugkomen.

Zegt je werkgever na die 2 jaar op, dan krijg je een transitievergoeding. Die is een derde maandloon per jaar dat je in dienst was. Bij dat maandloon telt je vakantiegeld mee. Het maximum is € 102.000 in 2026, of een jaarsalaris als dat hoger is.

Rekenvoorbeeld: je was 10 jaar in dienst en verdient € 4.000 bruto per maand plus 8% vakantiegeld, samen € 4.320. Je transitievergoeding is dan 10 x € 1.440 = € 14.400.

• Je werkgever kan deze vergoeding bij UWV terugvragen als je contract na 2 jaar eindigt wegens langdurige ziekte. Dat geldt ook bij een beëindiging met wederzijds goedvinden waarin die reden staat.
• Eindigt je contract vóór die 2 jaar om zijn, dan krijgt je werkgever geen compensatie (artikel 7:673e van het Burgerlijk Wetboek).

Soms ontslaat de werkgever na 2 jaar niet. Je blijft dan in dienst zonder loon en zonder transitievergoeding. Dat heet een slapend dienstverband. Wil je dat het contract eindigt, dan moet je werkgever daar volgens de Hoge Raad in principe aan meewerken, met een vergoeding.

Na week 68, afgewezen of bezwaar maken

Ben je langer dan 68 weken ziek, dan kun je niet meer vervroegd aanvragen. Je volgt dan de gewone route. In de 88e week dat je ziek bent, stuurt UWV je een brief over de WIA. Daarna heb je 6 weken om aan te vragen.

Je vervroegde aanvraag telt volgens de wet ook als gewone WIA-aanvraag. Wijst UWV de vervroegde IVA af, dan kun je niet nog eens vervroegd aanvragen. Je ziekteperiode loopt gewoon door. Vraag UWV of je rond week 88 nog iets moet aanleveren.

Bezwaar maken

Ben je het niet eens met de beslissing? Maak bezwaar binnen 6 weken na de datum van de beslissingsbrief. Heb je meer tijd nodig voor je argumenten, dan kun je eerst voorlopig bezwaar maken.

Vervroegde WIA als je 60 jaar of ouder bent

UWV heeft sinds 1 september 2025 weer een vereenvoudigde WIA-beoordeling voor 60-plussers. Die geldt alleen als je op of na 1 september 2025 2 jaar ziek bent en op dat moment 60 jaar of ouder bent.

Voor een vervroegde aanvraag na 3 tot 68 weken telt die regeling dus niet mee. Daar gelden voor iedereen dezelfde voorwaarden, en een re-integratieverslag is niet nodig.

Werken naast je IVA en wijzigingen doorgeven

Werken naast een IVA mag. Verdien je iets bij, dan trekt UWV 70% van die inkomsten af van je uitkering. Ligt je dagloon boven het maximum, dan is de aftrek lager. Verdien je 12 maanden achter elkaar meer dan 20% van je oude loon? Dan roept UWV je op voor een nieuw onderzoek.

Verandert er iets in je gezondheid of je situatie, geef dat dan binnen een week door aan UWV. Hoe je spaargeld of een erfenis meetelt, lees je bij spaargeld en uitkering.

Wat verandert er in 2027 en daarna

In het coalitieakkoord staat het voornemen om de IVA en het duurzaamheidscriterium af te schaffen. In de SZW-begroting voor 2027 kiest het kabinet eerst voor overleg met werkgevers en vakbonden. Het is een voornemen en geen besluit. Voor een aanvraag nu gelden de huidige regels.

De compensatie voor de transitievergoeding na 2 jaar ziekte wil het kabinet ook afschaffen. In de begroting is dat uitgesteld naar 1 januari 2028. Over het plan om de compensatie transitievergoeding af te schaffen moeten de Tweede en de Eerste Kamer nog beslissen. De geplande verlaging van het maximumdagloon met 20% is geschrapt.

Veelgestelde vragen

Kan mijn werkgever of een familielid de vervroegde WIA voor mij aanvragen?

Je werkgever en je bedrijfsarts kunnen het niet. Een familielid kan de aanvraag wel in Mijn UWV voor je invullen als je diegene machtigt via DigiD Machtigen. Je blijft er zelf verantwoordelijk voor dat de gegevens kloppen.

Moet ik nog re-integreren na een vervroegde IVA?

Nee. Met een IVA-uitkering hoef je niet te re-integreren en je werkgever heeft geen re-integratieverplichtingen meer. Wil je toch werken, dan mag dat. UWV kan je daarbij helpen.

Moet mijn bedrijfsarts een verklaring geven?

Op jouw verzoek moet de bedrijfsarts een verklaring geven over je medische situatie en je vooruitzichten. Daarbij kijkt hij ook naar onderzoeken en behandelingen bij een specialist. Of de verklaring een vervroegde aanvraag ondersteunt, hangt af van zijn oordeel.

Krijg ik vakantiegeld bij een IVA-uitkering?

Ja. Het vakantiegeld zit in de 75%: het is 8/108 van je uitkering. UWV betaalt het elk jaar in mei uit over de maanden daarvoor.

Is een vervroegde IVA definitief?

De IVA loopt tot je AOW-leeftijd zolang je situatie niet verandert. Verandert je gezondheid, dan kan UWV je opnieuw beoordelen. Daarom geef je wijzigingen binnen een week door.

Wat als UWV mij volledig maar niet duurzaam arbeidsongeschikt vindt?

Dan krijg je geen verkorte wachttijd, want die is alleen voor wie volledig en duurzaam arbeidsongeschikt is. Aan het eind van de gewone wachttijd van 2 jaar beoordeelt UWV je opnieuw. Is de kans op herstel op lange termijn dan klein, dan kan het alsnog een IVA worden. Anders kun je een WGA 80-100-uitkering krijgen. Die is eerst 75% en daarna 70% van je WIA-maandloon. Meer over de IVA zelf lees je bij de IVA-uitkering.

Dit artikel is algemene informatie; bij twijfel over je eigen situatie kun je UWV raadplegen.